banner-11

ผ่าฟันคุด (Wisdom tooth surgical removal)

ฟันคุดคืออะไร?

ฟันคุด โดยปกตินั้นนำไว้ใช้เรียกแทนฟันกรามใหญ่ซี่ที่สาม หรือซี่สุดท้ายซึ่งมักจะขึ้นภายในช่วงอายุ 20 ปีต้นๆ ซึ่งในบางครั้งก็อาจจะสามารถขึ้นตรง และเรียงได้สวยงามเหมือนฟันปกติ ในกรณีก็จะไม่ถูกเรียกว่าเป็นฟันคุด
แต่ทว่าโดยส่วนใหญ่ ฟันกรามซี่ที่สามนี้ มักขึ้นผิดแนว เกิดการล้มเอียง หรือบางกรณีไม่สามารถขึ้นได้ หรือขึ้นได้แค่บางส่วนเท่านั้น เนื่องจากพื้นที่ของกระดูกขากรรไกรที่เหลือไม่เพียงพอสำหรับฟันซี่นี้ จึงทำให้กลายเป็นฟันคุดไปที่ฝังอยู่ภายในเหงือกหรือกระดูกไป ซึ่งจะมีข้อเสียต่อฟันข้างเคียง เช่นก่อให้เกิดฟันผุ หรือโรคเหงือกอักเสบ รวมถึงการติดเชื้อ เพราะแนวที่เอียงทำให้เป็นที่กักเก็บเศษอาหารและเชื้อแบคทีเรียได้ง่าย อีกทั้งยังทำความสะอาดได้ยากอีกด้วย

Treatments-K.-wisdom-tooth-removal-25042021-01
ฟันคุดควรเอาออกหรือไม่?

ฟันคุดที่ขึ้นได้เพียงบางส่วน หรือขึ้นผิดแนว จะกบายเป็นจุดที่ทำความสะอาดได้ยาก เสี่ยงต่อการเกิดฟันผุ และติดเชื้อ ซึ่งอาจก่อให้เกิดอาการปวด บวม อ้าปากไม่ขึ้น เป็นไข้ ตามมาภายหลังได้ ที่สำคัญคืออาจทำอันตรายต่อฟันข้างๆเช่น ทำให้ฟันข้างๆผุตามไปด้วย เนื่องจากการทำความสะอาดยาก หรือฟันข้างๆมีกระดูกละลาย ซึ่งก่อให้เกิดฟันโยก ดังนั้นจากที่ต้องนำแค่ฟันคุดออก ฟันซี่ข้างๆอาจต้องสูญเสียไปด้วย

นอกจากนี้ฟันคุดบางซิ่อาจจะไม่ขึ้นฝังตัวอยู่ในกระดูกขากรรไกร แต่ทว่าฟันฝังเหล่านั้นก็ยังมีโอกาสที่จะทำให้เกิดรอยโรคอย่างเช่น ถุงน้ำ(cyst) หรือเนื้องอก ซึ่งจะสามารถทำลายอวัยวะรอบๆ เช่นกระดูกขากรรไกร หรือฟันข้างเคียงได้ ดังนั้นจึงแนะนำให้ผู้ป่วยไปพบทันตแพทย์เพื่อรับการตรวจประเมินความจำเป็นในการรักษาฟันคุดแต่ละซี่

การผ่าฟันคุดทำอะไรบ้าง?

การนำฟันคุดออกได้นั้น อย่างแรกต้องได้รับการตรวจประเมินช่องปากจากทันตแพทย์ โดยส่วนมากจะมีการตรวจเพิ่มเติมโดยการถ่ายภาพรังสีเอกซเรย์ เพื่อดูแนวของรากฟัน มาใช้ประกอบการวางแผนการรักษาวิธีการที่จะนำฟันคุดออก เช่น ฟันคุดบางซี่อาจถอนได้ ฟันคุดบางซี่อาจมีความจำเป็นต้องผ่าตัดออก
เมื่อตัดสินใจจะนำฟันคุดออกแล้ว อย่างแรกที่ทันตแพทย์จะทำคือ การใส่ยาชา เพื่อลดความเจ็บปวดในระหว่างผ่าตัด ซึ่งเป็นการเปิดเหงือกที่คลุมตัวฟัน และอาจมีหรือไม่มีการกรอกระดูกส่วนที่ปกคลุมฟันคุดอยู่ รวมถึงการแบ่งฟันเป็นชิ้นเล็กๆเพื่อให้สามารถนำฟันออกมาได้ง่าย หากนำฟันออกมาได้แล้ว ทันตแพทย์ก็จะทำความสะอาดแผล จากนั้นเย็บแผลเป็นขั้นตอนสุดท้าย

ข้อพึงปฏิบัติภายหลังผ่าฟันคุดในช่วง

24 ชั่วโมงแรก
• อาจมีภาวะเลือดออกในชั่วโมงแรกๆภายหลังการผ่าฟันคุด เพื่อหยุดเลือดให้วางผ้าก๊อซสะอาดบนแผลถอน/ผ่าฟันคุด จากนั้นกัดแน่นๆค้างเอาไว้ ประมาณ 1 ชั่วโมง หากระหว่างนี้มีเลือดหรือน้ำลายให้กลืน ห้ามบ้วนหรือคายทิ้ง ซึ่งจะทำให้มีแรงดันทำให้แผลฉีกขาดและเลือดไม่หยุดไหลได้ ถ้าหากเลือดยังคงไหลอยู่เล็กน้อย สามารถเปลี่ยนผ้าก๊อซและทำเช่นเดิมซ้ำได้ แต่ถ้าหากใน 24 ชั่วโมงแล้วเลือดยังคงไหลมาก ให้รีบกลับไปพบทันตแพทย์โดยด่วน
• ใน 24 ชั่วโมงแรกภายหลังการถอน/ผ่าฟันคุด ให้หลีกเลี่ยงการบ้วนหรือถุยน้ำแรงๆ เลี่ยงการใช้หลอดดูดน้ำและการรับประทานอาหารที่ร้อนจัด และงดการสูบบุหรี่ เนื่องจากสิ่งเหล่านี้จำให้กระบวนการหายของแผลแย่ลง และอาจก่อให้เกิดกระดูกอักเสบที่บริเวณแผลได้
• อาจมีการบวมเกิดขึ้นได้บริเวณใบหน้าใกล้เคียงกับบริเวณที่ทำหัตถการได้ เพื่อลดอาการบวมใน 24 ชั่วโมงแรกสามารถประคบความเย็น โดยการใช้ห่อผ้าน้ำแข็ง ประมาณ 10 นาที จากนั้นพักเป็นระยะเวลา 20 นาที จากนั้นทำซ้ำๆสลับกันไปเรื่อยๆได้
• รับประทานยาแก้ปวด หรือยาอื่นๆตามที่ทันตแพทย์สั่งจ่ายและแนะนำอย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะยาฆ่าเชื้อ หรือยาปฏิชีวนะ ต้องรับประทานให้หมดตามที่ทันตแพทย์ได้สั่งจ่าย ห้ามหยุดยาด้วยตนเอง
• หลีกเลี่ยงการเคี้ยวอาหารในข้างที่เพิ่งทำการถอน/ผ่าฟันคุด และแนะนำการรับประทานอาหารเหลว หรือนิ่มใน 24 ชั้วโมงแรก งดการรับประทานอาหารร้อนจัด และเครื่องดื่มผสมแอลกอฮอล์
• สามารถแปรงฟันได้ปกติ ยกเว้นบริเวณแผลใน 24 ชั่วโมงแรก แต่หลังจากนั้น วันต่อมาสามารถแปรงเบาๆที่แผลได้ ไม่แนะนำการใช้น้ำยาบ้วนปาก เนื่องจากอาจทำให้เกิดการระคายเคืองบริเวณแผลได้

ภายหลัง 24 ชั่วโมง
• อาการบวมมักเกิดมากที่สุดใน 2-3วันแรก และจากนั้นจะค่อยๆลดลง เพื่อลดอาการบวม ในภายหลัง 24 ชั่วโมงแรกให้เปลี่ยนเป็นการประคบอุ่น โดยอาจใช้ผ้าชุบน้ำอุ่นหมาดๆประคบประมาณ 20 นาที แล้วพัก 20นาที ทำซ้ำๆตามต้องการ
• ทำความสะอาดช่องปากหลังการรับประทานอาหารเป็นประจำ โดยสามารถแปรงฟันเบาๆที่บริเวณแผลได้ ไม่แนะนำการใช้น้ำยาบ้วนปาก
• ควรไปพบทันตแพทย์เพื่อตัดไหม 7 วันหลังการผ่าฟันคุด โดยเฉพาะในกรณีที่เป็นไหมเย็บชนิดที่ไม่ละลาย
• สังเกตอาการของแผล หากมีอาการผิดปกติ เช่น ปวดมากไม่หาย ให้กลับไปพบทันแพทย์เพื่อรับการตรวจ และรักษาต่อไป
• แผลที่เกิดจากการถอนฟัน/ผ่าฟันคุด จะหายอย่างสมบูรณ์ในระยะเวลาหลายเดือน แต่ในช่วงสองสัปดาห์แรก แผลควรจะดีขึ้นเพียงพอที่จะมีระคายเคือง เจ็บปวดเวลาใช้งานฟันที่ใกล้เคียงบริเวณแผล

เพิ่มเพื่อน

สนใจทำนัด ปรึกษาฟรี